W czasie wakacji serdecznie zapraszamy do zwiedzania naszego parafialnego muzeum „Wikariatka” – miejsca, w którym historia Lubawy, wiara i dziedzictwo wielu pokoleń tworzą niezwykłą opowieść. Zwiedzanie odbędzie się w kolejne niedziele lipca: 12, 19 i 26 lipca, zawsze o godz. 16.00. To doskonała okazja, aby odkryć najstarszy zachowany budynek mieszkalny w Lubawie i poznać bogactwo naszej lokalnej historii.

„Wikariatka” jest najstarszym zachowanym budynkiem mieszkalnym w Lubawie, którego początki sięgają XIV wieku. Pierwotnie była częścią miejskich fortyfikacji i dawnej baszty obronnej. Budowę zamku i murów miejskich zapoczątkował biskup chełmiński Herman z Tryzny w latach 1303–1311, a dzieło kontynuował biskup Otto w latach 1323–1349. Z tego właśnie okresu pochodzą najstarsze elementy budynku, który przez ponad siedem stuleci był świadkiem historii naszego miasta.

Przez wieki „Wikariatka” pełniła różne funkcje. Mieściła się tutaj pierwsza lubawska szkoła, później budynek służył jako mieszkanie, a z czasem znalazło w nim swoje miejsce pierwsze lokalne muzeum ze zbiorami sztuki sakralnej. W kolejnych latach wiele zabytków przechowywano w nowej części budynku parafialnego, dobudowanej w latach osiemdziesiątych przez ks. Bernarda Kwiatkowskiego.

Po wielu latach prac konserwatorskich i renowacyjnych „Wikariatka” została ponownie otwarta pod koniec 2023 roku. Dzięki wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz realizacji projektu przez Fundację im. Rodziny Działyńskich z Nowego Miasta Lubawskiego, powstało nowoczesne muzeum, które w wyjątkowy sposób łączy historię z nowoczesną ekspozycją.

W samym sercu muzeum rosną lipy – symbol naszego sanktuarium, trwałości, pamięci i zakorzenienia. Ich obecność sprawia, że natura harmonijnie współgra z historią, przypominając, że dziedzictwo nie jest jedynie przeszłością, lecz żywą opowieścią przekazywaną kolejnym pokoleniom.

Ekspozycja muzealna obejmuje przede wszystkim dzieła sztuki sakralnej od XVI do XX wieku. Wśród najcenniejszych eksponatów znajdują się między innymi:

• pozłacany kielich mszalny z początku XVI wieku,
• Pieta z początku XVI wieku,
• krucyfiks z XVI/XVII wieku,
• feretrony z XVIII wieku,
• obrazy, w tym Chrystus w Ogrójcu z II połowy XVII wieku,
• liczne wota dziękczynne, będące świadectwem wiary mieszkańców Ziemi Lubawskiej.

Szczególne miejsce zajmuje również niezwykła kolekcja srebrnych plakiet wotywnych związanych z kultem Matki Bożej Lipskiej. Dawniej składano je jako wyraz wdzięczności za otrzymane łaski lub prośbę o Bożą pomoc. To właśnie w Lubawie zachował się jeden z największych zespołów takich zabytków w Polsce. 114 srebrnych wotów można dziś podziwiać w antypendium kaplicy Matki Bożej Lipskiej oraz w muzealnej ekspozycji. Każda z tych plakiet opowiada historię ludzkiej wiary, cierpienia, nadziei i wdzięczności.

Historia nie jest zamknięta w księgach ani ukryta za muzealną szybą. Żyje w murach, które przetrwały wieki, w modlitwach zapisanych na srebrnych wotach i w pamięci ludzi, którzy przekazują ją następnym pokoleniom. Niech spotkanie z „Wikariatką” stanie się podróżą do korzeni naszej wiary, naszej kultury i naszej małej Ojczyzny – Lubawy.